Maandag t/m vrijdag, 09:00 – 18:00 +31 970 1028 0205 WhatsApp
WebMaintorNederland
Toegankelijkheid · wat wij doen

Uw website bruikbaar maken met alleen een toetsenbord

Tab-volgorde, zichtbare focus, menu's, pop-ups en de skip-link: zo werkt uw website zonder muis, en zo test u dat zelf in vijf minuten.

Leg uw muis eens weg en open uw eigen website. Druk op Tab. Ziet u waar u bent? Druk nog een paar keer. Komt u in het menu, kunt u een submenu openen, komt u bij de knop "Offerte aanvragen"? Op veel sites raakt de bezoeker binnen tien tikken het spoor kwijt. Er is geen zichtbaar kader, het menu gaat alleen open als de muis eroverheen gaat, of de cookiebanner houdt de focus vast en laat niet meer los. Dan schiet de navigatie met het toetsenbord op uw website tekort.

Voor een deel van uw bezoekers is dit geen proefje maar het dagelijkse gebruik. Mensen met een motorische beperking, mensen die een screenreader gebruiken, mensen met een spraakbesturing of een schakelaar: zij werken allemaal via het toetsenbord of iets wat zich zo gedraagt. Op deze pagina leest u hoe goede toetsenbordnavigatie op een website eruitziet, hoe u in vijf minuten zelf test en hoe wij het herstellen.

  1. 01

    Wat goede toetsenbord navigatie op een website inhoudt

    WCAG stelt een handvol eisen die samen bepalen of een site zonder muis te gebruiken is:

    • Alles bereikbaar. Elke link, knop, veld en elk interactief onderdeel is met het toetsenbord te bereiken en te bedienen (criterium 2.1.1).
    • Geen val. Komt de focus ergens in, dan kan hij er ook weer uit. Een onderdeel dat de focus gevangen houdt, heet een keyboard trap (2.1.2).
    • Logische volgorde. De focus loopt in een volgorde die past bij de betekenis van de pagina, meestal van boven naar beneden en van links naar rechts (2.4.3).
    • Zichtbare focus. U ziet altijd waar de focus staat (2.4.7). Het onderwerp krijgt een eigen artikel: waarom de focusrand moet blijven.
    • Niet verstopt. In WCAG 2.2 kwam erbij dat het element met focus niet volledig achter een vaste header, chatknop of cookiebalk mag verdwijnen (2.4.11).
    • Een snelle route naar de inhoud. Een manier om herhalende blokken, zoals een groot menu, over te slaan (2.4.1).
  2. 02

    Zelf testen in vijf minuten

    U heeft niets nodig behalve een computer met toetsenbord. Gebruik deze toetsen:

    ToetsWat hij doet
    TabNaar het volgende element
    Shift + TabNaar het vorige element
    EnterLink volgen of knop indrukken
    SpatiebalkKnop indrukken, vinkje zetten, pagina naar beneden
    PijltjestoetsenBinnen keuzerondjes, keuzelijsten en sommige menu's bewegen
    EscapePop-up, menu of uitklapper sluiten

    Loop daarna deze vijf punten langs op uw homepage en één belangrijke pagina, zoals uw contactpagina:

    1. Laad de pagina en druk één keer op Tab. Verschijnt er een link "Naar de inhoud"? Dat is de skip-link. Ontbreekt hij, lees dan hoe u een skip-link toevoegt.
    2. Tab door het menu. Ziet u bij elke stap een duidelijke rand of markering? Gaan submenu's open met Enter of de spatiebalk?
    3. Ga door naar de inhoud. Springt de focus logisch, of ineens naar de footer en weer terug?
    4. Open iets dat over de pagina heen komt, zoals de cookiebanner, een pop-up of het mobiele menu. Gaat de focus erin, en kunt u het met Escape sluiten?
    5. Vul het contactformulier in en verstuur het, zonder muis.

    Lukt een van deze stappen niet, dan heeft een deel van uw bezoekers hetzelfde probleem. Wilt u een bredere zelftest, met zoom, contrast en koppen erbij, dan vindt u die bij toegankelijkheid zelf testen in een half uur.

  3. 03

    De problemen die wij het vaakst vinden

    Weggepoetste focus

    Een ontwerper vond de rand rond een aangeklikte knop lelijk, en een regel CSS haalt hem overal weg. Het gevolg: wie met het toetsenbord werkt, navigeert blind. De oplossing is een focusstijl die bij de huisstijl past en alleen verschijnt bij toetsenbordgebruik:

    :focus-visible {
      outline: 3px solid #1a1a1a;
      outline-offset: 2px;
    }

    Menu's die alleen met de muis werken

    Submenu's die openklappen bij hover en niet bij focus. Of een hamburgerknop die eigenlijk een <div> is en daardoor geen focus kan krijgen.

    Pop-ups zonder focusafhandeling

    Een venster opent, maar de focus blijft op de pagina erachter. De bezoeker tabt door onzichtbare links en weet niet dat er een pop-up openstaat. Omgekeerd kan een venster de focus vastzetten zonder sluitknop die bereikbaar is. Hoe het wel moet, staat in pop-ups en modale vensters toegankelijk maken.

    Klikbare elementen die geen knop zijn

    Een kaart, een uitklapkop of een filter die met JavaScript klikbaar is gemaakt, maar geen echte knop of link is. Met de muis werkt het, met Tab komt u er nooit.

    Ingesloten onderdelen

    Een kaart van een externe dienst, een chatvenster of een video kan de focus opslokken. De cookiebanner verdient een aparte vermelding, omdat hij op elke pagina als eerste verschijnt; daarover gaat een toegankelijke cookiebanner.

  4. 04

    Hoe WebMaintor de toetsenbordbediening herstelt

    1. Doorlopen per sjabloon. Wij tabben door header, menu, footer en elk paginatype, op desktop en in de mobiele weergave, en noteren elke plek waar het misgaat.
    2. Bron zoeken. Per probleem bepalen wij of het in het thema, de page builder, een plugin of in de inhoud zit.
    3. Repareren aan de bron. Een focusstijl in het childthema, echte knoppen in plaats van klikbare divs, focusafhandeling in pop-ups en menu's. Waar een plugin niet te repareren is, stellen wij een alternatief voor.
    4. Hertesten. Na het herstel lopen wij dezelfde route opnieuw, en daarna ook met een screenreader, omdat die op dezelfde basis leunt. Meer daarover op testen met een screenreader.

    Na een eerste beoordeling krijgt u een vaste prijs voor dit werk. Staat de toetsenbordbediening in een breder rapport, dan pakken wij het mee in het herstel van de hele site.

  5. 05

    Wat u zelf kunt doen en bewaken

    • Doe de vijfminutentest na elke grote update of nieuwe plugin. Het is de snelste manier om nieuwe problemen te vangen.
    • Vraag uw ontwerper of bouwer nooit om "dat blauwe randje" weg te halen. Vraag om een mooiere versie.
    • Voeg geen klikbare blokken toe via een builder zonder te controleren of ze met Tab bereikbaar zijn.
    • Zet pop-ups niet automatisch aan bij het laden van de pagina.

    Toetsenbordbediening is de basis waar veel andere hulpmiddelen op voortbouwen. Hoe dit past in het geheel, leest u op toegankelijk maken volgens WCAG 2.2.

Kennisbank

Verder lezen

FAQ

Veelgestelde vragen

Werkt de Tab-toets ook op een Mac?

Ja, maar in Safari springt Tab standaard niet naar links. Dat zet u aan in de instellingen van Safari, bij Geavanceerd, of u gebruikt Option + Tab. In Chrome en Firefox op de Mac werkt Tab wel direct.

Moet de tab-volgorde precies van links naar rechts lopen?

Niet letterlijk. De volgorde moet logisch zijn voor wat de bezoeker wil doen. Meestal komt dat overeen met de volgorde in de code. Problemen ontstaan als de visuele volgorde met CSS is omgegooid, terwijl de code iets anders zegt.

Is een zichtbare focusrand niet lelijk?

Hij hoeft niet lelijk te zijn. U kunt de kleur, dikte en vorm afstemmen op uw huisstijl. Met de selector focus-visible verschijnt de rand alleen bij toetsenbordgebruik, niet bij elke muisklik.

Geldt dit ook voor mobiele bezoekers?

Ook op een telefoon of tablet gebruiken mensen een extern toetsenbord, schakelbediening of de screenreader van het toestel. Die werken op dezelfde basis. Een site die goed met een toetsenbord werkt, werkt daardoor meestal ook beter met die hulpmiddelen.

Vragen over toegankelijkheid?

Vraag een gratis websitecheck aan. U ontvangt binnen één werkdag een helder rapport, zonder verplichtingen.

Reactie binnen 4 werkuren
WhatsApp