Om de vier of vijf jaar komt bij veel bedrijven hetzelfde moment terug: de site voelt gedateerd, er is van alles aan gesleuteld, en iemand stelt voor om hem helemaal opnieuw te laten maken. Dat wordt dan een project van maanden met een fors bedrag ineens. Een website gefaseerd vernieuwen is het alternatief, en wat ons betreft in de meeste gevallen de verstandigere route.
Dit is een mening, en er zitten duidelijke uitzonderingen aan. Hieronder waarom fasering meestal beter uitpakt, hoe u het aanpakt, en wanneer u toch beter met een schone lei begint.
Wat er misgaat bij de grote klap
Een volledige herbouw heeft een aantal eigenschappen die zelden worden benoemd.
U weet pas na oplevering of het werkt. Maandenlang is er ontworpen en gebouwd op basis van aannames. Blijkt na de lancering dat de nieuwe opzet minder aanvragen oplevert dan de oude, dan zit u vast aan iets waar het hele budget in is gegaan.
Alles verandert tegelijk. Nieuw ontwerp, nieuwe indeling, nieuwe teksten, nieuwe adresstructuur, vaak ook nieuwe hosting. Gaat er iets mis met uw vindbaarheid of uw conversie, dan is niet te achterhalen welke van die veranderingen de oorzaak is.
Het project loopt uit. Vrijwel altijd, en meestal doordat teksten en foto’s later komen dan gepland. Ondertussen wordt aan de oude site niets meer gedaan, want die gaat er toch uit. Zo staat er een halfjaar lang een site die niemand onderhoudt.
Het budget is op bij de lancering. Precies op het moment dat u begint te zien wat er beter kan.
Wat fasering in de praktijk betekent
Gefaseerd werken is niet hetzelfde als eindeloos aanmodderen. Het betekent dat u de vernieuwing opknipt in stukken die los waarde hebben en los te beoordelen zijn.
Een volgorde die vaak goed werkt:
- Begin met de techniek eronder. Verouderde PHP-versie, trage hosting, plugins die niet meer worden onderhouden. Dat is onzichtbaar werk, maar het is de basis en het levert direct minder storingen op.
- Los daarna de duidelijke knelpunten op. Een contactformulier dat mensen niet invullen, een menu waar bezoekers in verdwalen, pagina’s die op mobiel niet te lezen zijn.
- Vernieuw de pagina’s die het meeste opleveren. Meestal de homepage en de twee of drie belangrijkste dienstenpagina’s. Daar zit uw verkeer.
- Trek de nieuwe vormgeving daarna door over de rest van de site.
- Ruim op wat niemand bezoekt, met nette doorverwijzingen.
- Voeg pas als laatste nieuwe functies toe, als u weet dat de basis staat.
Na elke stap kijkt u wat er is veranderd in bezoek en aanvragen. Dat is de belangrijkste winst: u leert onderweg, en u kunt bijsturen zonder dat het hele project op de schop moet.
Waarom dit financieel prettiger is
De kosten worden gespreid over kwartalen in plaats van in één keer. Voor veel mkb-bedrijven is dat het verschil tussen een investering die moet worden gefinancierd en een post die uit de lopende exploitatie kan.
Belangrijker nog: u kunt stoppen. Blijkt na twee fases dat het effect groter is dan verwacht, dan gaat u door. Blijkt het tegen te vallen, dan heeft u niet het volledige bedrag uitgegeven. Bij een herbouw in één keer is dat keuzemoment er niet.
En u houdt geld over voor de periode ná de oplevering, wat in de praktijk vaak het verschil maakt. Hoe u die verdeling maakt, staat in de afweging tussen bouwen en verbeteren.
Wanneer u toch beter opnieuw begint
Er zijn situaties waarin fasering dweilen met de kraan open is. Wij zouden voor een volledige herbouw kiezen als:
- De site op verouderde techniek draait die niet meer te updaten is, bijvoorbeeld een pagina-opbouwer die niet meer wordt onderhouden of maatwerkcode waarvan niemand weet hoe hij werkt.
- Het bedrijf wezenlijk is veranderd. Andere doelgroep, ander aanbod, andere naam. Dan verbouwt u een huis dat op de verkeerde plek staat.
- De site niet mobiel werkt en dat niet met aanpassingen op te lossen is.
- Er zoveel losse ingrepen op zijn gestapeld dat elke wijziging iets anders kapotmaakt. Wat dat is en hoe u het herkent, staat in het artikel over technische schuld.
- U geen toegang meer heeft tot de bouwer of de licenties, waardoor er sowieso opnieuw moet worden ingericht.
In die gevallen kost gefaseerd verbeteren uiteindelijk meer dan opnieuw beginnen, en dat is een reële afweging.
De valkuil van fasering
Eerlijk over de keerzijde: gefaseerd werken kan verzanden. Fase één wordt gedaan, fase twee schuift een kwartaal op, en na een jaar staat er een site die half oud en half nieuw is. Dat ziet er slordiger uit dan het origineel.
Voorkom dat met drie afspraken. Leg de fases vooraf vast met een globale planning en een indicatie per fase. Zorg dat elke fase op zichzelf af is, dus geen halve vormgeving die in de volgende ronde wordt afgemaakt. En wijs één persoon aan die het traject bewaakt, want zonder eigenaar zakt het weg.
Bij WebMaintor zien wij het vaakst dat fasering strandt op inhoud, niet op techniek: de nieuwe teksten komen er niet. Plan die daarom als eerste in, niet als laatste.
Waar u begint
Als u niet weet welke fase de eerste moet zijn, begin dan bij meten. Kijk waar bezoekers binnenkomen, waar ze afhaken en welke pagina’s ze nooit zien. Dat wijst de eerste fase vanzelf aan, en het voorkomt dat u de pagina vernieuwt waar u zelf het meeste naar kijkt in plaats van die waar uw klanten komen.
Wat het technische deel doorlopend kost, kunt u aflezen op onze pagina met wat doorlopend beheer per maand kost. Dat is de post die bij een gefaseerde aanpak sowieso doorloopt, ook tussen de fases door.
Concrete volgende stap: schrijf de drie dingen op die u het meest storen aan uw huidige site. Als die drie binnen een paar weken op te lossen zijn, heeft u waarschijnlijk geen nieuwe website nodig.


