In het beheer van uw website staat onder Sitegezondheid een melding: “Uw site draait een verouderde versie van PHP.” U heeft geen idee wat PHP is, laat staan welke versie u zou moeten hebben. De melding staat er al maanden, de site doet het gewoon, dus u klikt hem weg. Tot uw hostingpartij een e-mail stuurt dat de oude versie per volgende maand wordt uitgeschakeld.

PHP is de programmeertaal waarin WordPress is geschreven; het is de motor die op de server draait en uw pagina’s opbouwt. Net als WordPress zelf krijgt PHP nieuwe versies, en oude versies worden na verloop van tijd niet meer onderhouden. De PHP-versie van uw WordPress-site is daarmee net zo belangrijk als de updates van plugins, alleen minder zichtbaar. In dit artikel ziet u hoe u controleert wat u draait, welke versie u nodig heeft en hoe u overstapt zonder dat de site op wit springt.

Waarom de versie ertoe doet

Elke PHP-versie krijgt ongeveer twee jaar actieve ondersteuning en daarna nog een periode alleen beveiligingsupdates. Daarna is hij “end of life”: lekken die worden gevonden, worden niet meer gedicht. Uw hostingpartij laat oude versies meestal nog een tijd beschikbaar, maar op enig moment gaat de stekker eruit.

Behalve veiligheid speelt snelheid mee. Nieuwere PHP-versies zijn in de regel merkbaar sneller dan oudere; de sprong van PHP 7 naar 8 was in onze ervaring op veel sites goed voelbaar zonder dat er verder iets veranderde. En ten slotte compatibiliteit: nieuwe versies van plugins en van WordPress zelf stellen minimumeisen. Blijft u te lang hangen, dan kunt u op een dag geen updates meer installeren.

Welke versie u precies nodig heeft, verandert met de tijd. Een vuistregel die stand houdt: draai een versie die op dit moment nog actieve ondersteuning krijgt, en niet de allernieuwste op de dag dat hij uitkomt. Op de website van WordPress zelf staat onder de systeemvereisten welke versie wordt aanbevolen en welke nog minimaal wordt ondersteund; controleer dat liever daar dan in een artikel dat over een jaar verouderd is.

Uw PHP-versie WordPress: zo controleert u hem

Dit kost een minuut en vereist geen technische kennis.

  1. Log in op het beheer van uw website.
  2. Ga naar Hulpmiddelen en dan Sitegezondheid.
  3. Open het tabblad Info en klap het onderdeel Server open. Daar staat de PHP-versie.

Noteer het getal. Kijk daarna in het controlepaneel van uw hosting welke versies beschikbaar zijn; vrijwel elke Nederlandse hostingpartij biedt een keuzemenu, meestal onder een kopje als “PHP-instellingen” of “PHP-versie”. Staat daar een nieuwere versie dan u draait, dan heeft u werk te doen. Staat er alleen een oude versie, dan is het tijd voor een gesprek met uw hostingpartij.

Voorbereiden: controleer eerst uw plugins en thema

De reden dat een PHP-update soms misgaat, is niet PHP zelf maar oude code in plugins en thema’s die functies gebruikt die in een nieuwe versie zijn verwijderd. Voorbereiding voorkomt dat.

  • Werk eerst alles bij. WordPress, thema en plugins naar de nieuwste versie. De meeste compatibiliteitsproblemen zijn al opgelost in recente pluginversies.
  • Controleer per plugin de vereisten. Op de pluginpagina in de WordPress-bibliotheek staat “Vereist PHP-versie” en “Getest tot”. Een plugin die al twee jaar niet is bijgewerkt en getest is tot een oude PHP-versie, is een risico.
  • Let extra op maatwerk. Een thema of plugin die speciaal voor u is gebouwd, wordt door niemand bijgewerkt. Daar zit het vaakst oude code die op een nieuwe versie breekt.
  • Test op een kopie als dat kan. Heeft u een testomgeving, zet die dan eerst op de nieuwe versie en klik alles door. Wat een staging-omgeving precies is en hoe u er een krijgt, leggen we apart uit.

Er bestaan plugins die uw code scannen op compatibiliteit met een bepaalde PHP-versie. Ze zijn niet waterdicht, maar geven een goede eerste indruk van waar de problemen zitten.

De overstap zelf, stap voor stap

  1. Maak een back-up van bestanden en database, en controleer dat hij compleet is.
  2. Kies een rustig moment, bij voorkeur ‘s ochtends op een doordeweekse dag.
  3. Zet in het hostingpaneel de nieuwe versie aan. Ga niet meteen van een heel oude versie naar de allernieuwste; één grote stap tegelijk is genoeg, en kies bij twijfel de versie die WordPress aanbeveelt.
  4. Wacht een minuut en open de site. Homepage, een paar binnenpagina’s, het beheer, het formulier, en bij een shop de winkelwagen en afrekenpagina.
  5. Kijk in het foutenlog van de hosting. Nieuwe waarschuwingen met woorden als “deprecated” zijn meestal onschuldig; regels met “fatal error” zijn dat niet en noemen de plugin die het probleem veroorzaakt.
  6. Gaat het mis: zet terug. In het hostingpaneel kunt u de vorige versie meestal net zo makkelijk weer aanzetten. De site werkt dan direct weer en u heeft tijd om de veroorzaker te vervangen.

Een voorbeeld: een bouwbedrijf in Apeldoorn kreeg van de hosting te horen dat hun PHP-versie over drie weken zou verdwijnen. De overstap gaf een wit scherm. Het foutenlog wees naar een plugin voor een fotogalerij die sinds 2019 niet was bijgewerkt. De vorige versie terugzetten kostte een minuut, de galerij vervangen door een onderhouden alternatief een middag. Daarna verliep de overstap zonder problemen en laadde de site zichtbaar sneller.

Daarna: houd het bij

Een PHP-update is geen eenmalige klus. Zet in uw agenda om één keer per jaar te controleren of uw versie nog ondersteund wordt, en of uw hosting inmiddels een nieuwere aanbiedt. Combineer dat met de jaarlijkse blik op plugins die niet meer worden onderhouden; die twee problemen hangen samen.

Wie het liever niet zelf bewaakt: de PHP-versie hoort bij de dingen die een bureau in een onderhoudsabonnement standaard in de gaten houdt, inclusief het testen vooraf. WebMaintor doet die overstap bijvoorbeeld eerst op een testkopie en pas daarna live. Maar ook als u het zelf doet, is de kern eenvoudig: eerst bijwerken, dan back-up, dan overstappen, dan controleren. Wie die volgorde aanhoudt, hoeft niet bang te zijn voor die melding onder Sitegezondheid.